اخبار نساجی

آنچه باید در مورد روغن موتور بدانیم

دانلود نسخه دیجیتال مجله کهن

 

اگر می خواهید عمر مفید موتور خودروی شما افزایش یابد باید زود به زود روغن موتور را تعویض کنید چراکه هر چقدر روغن موتور زود تر تعویض شود افزایش طول عمر قطعاتی همچون یاتاقان ها نیز بالاتر می رود.

عماد الدين جعفري ؛ بازار خبر _ یکی از موادی که در خودرو نقش بسیار مهمی را ایفا می کند و موتور بدون آن قابل بهره برداری نیست روغن موتور است .ماده ای که خرید آن و انخاب برند آن از دغدغه های مهم رانندگان به شمار می آید.

hinza chemical تبلیغات

اما روغن موتور چیست؟

روغن موتور نتیجه ترکیب مواد افزودنی مخصوص با روغن پایه ای است که ازنفت خام به وجود می آید اما اینکه روغن در موتور چه وظیفه ای دارد نیز خود گسترده است .

روغن موتور از دو جزء تشکیل می شود که یکی روغن پایه و دیگری ادتیو نام دارد که  روغن پايه موجب مي‌شود كه روغن موتور، روانكاري قسمت‌هاي متحرك و را انجام دهد تا اصطكاك كاهش يابد.

روغن‌های روان ساز دارای منشأ معدنی هستند و از نفت خام یا تصفیه روغن موتورهای کارکرده تهیه می‌شوند.فرایند تهیه روغنهای روان‌ساز در پالایشگاه شامل دو مرحله می‌باشد.

این مراحل عبارتند از: ۱- در فشار اتمسفریک ۲-تقطیر در خلأ یکی از محصولات تقطیر در خلأ برش روغنی است که بعنوان ماده اولیه واحدهای روغن سازی وارد پالایشگاه می‌گردد.این برش روغنی تحت یک سری عملیات پالایش و به روغن پایه تبدیل می‌گردد.
مواد افزودنی موتور

از آنجايي‌‌كه روغن به تنهايي براي حفاظت موتور كافي نمي‌باشد، بنابراين از مواد ديگري به منظور جلوگيري از خراب شدن روغن پايه تحت شرايط دمايي موتور و هم چنين حفاظت بيشتر موتور استفاده مي‌كنند.

این مواد موجب می شوند تا روغن دارای علاوه بر روانکاری خاصیت های دیگری نیز داشته باشد. ادتيوهاي پاك‌كننده براي پاكيزه نگهداشتن موتور استفاده مي‌شود چرکه آلودگي‌هاي مختلف را در حالت معلق نگه داشته و مانع از نشستن آنها بر روي قطعات موتور مي‌شود .

همچنین با داشتن بازدارنده‌هاي خوردگي و زنگ‌زدگي موتور از آب و اسيدهاي تشكيل شده محافظت شده و عمر قطعات بالاتر می رود.اما علاوه بر این مواد آنتي اكسيدان‌ها نیز از اكسيداسيون روغن و درنهايت تشكيل لجن جلوگيري کرده و مواد ضد سايش  يك فيلم روي سطح فلز تشكيل مي‌دهند تا از برخورد فلز – فلز جلوگيري شود تمامی این عوامل دست به دست هم داده تا روغن موتور را تشکیل دهند.

شناسایی مقاومت روغن

مقاومتی که یک روغن نسبت به جاری شدن بعلت اصطکاک داخلی مولکولهای آن از خود نشان می‌دهد، گرانروی (ویسکوزیته) نامیده می‌شود.گرانروی روغن با تغییر دمای آن، تغییر می‌کند و هر چه روغن گرمتر شود گرانروی آن کمتر می‌گردد.

از این رو همواره باید گرانروی همراه با دمایی که گرانروی در آن دما اندازه گیری شده، قید گردد.گرانروی روغن معمولاً در دمای ۴۰ و۱۰۰ درجه سانتی گراد اندازه گیری می‌شود.

روغن ها به دو دسته تقسیم می شوند ،روغن هایی که توانایی کار کردن در دمای بالا یا پایین را دارند و به روغن های مونو گريد  معروفند وروغن هایی که چهار فصل بوده وبه مالتي گريس معروفنداین روغن ها دارای قابلیت کارکرد در دمای بالا و پایین را توام با  یکدیگر دارا هستند به طوری که پایین ظروف این روغن ها با کد های مختلفی نشان داده می شود به عنوان مثال W50 , 10 W 40 20.

عدد قبل از W نشاندهنده گرانروي روغن موتور در دماي پايين بوده و هرچه اين عدد كمتر باشد ، قابليت استفاده در دماي پايين تر را دارا است . عدد بعد از W ، نشاندهنده گرانروي در دماي بالا بوده و هرچه اين عدد بزرگتر باشد ، روغن در دماي بالتر چسنده تر و سفت تر خواهد بودکه روغن در دمای پایین به اصطلاح عسلی نشده و در دمای بالا نیز شل یا آبکی نمی شود .روغن ها به طور کلی به سه دسته تقسیم می شوند روغن هایی که پایه های نفتی دارند،روغن هایی که پایه آزمایشگاهی داشته و در آزمایشگاه کشف شده اند که این رو غن ها شامل سنتتیک و سمی سنتتیک می شوند این روغن ها از هر لحاظ بهتر از روغن هایی با پایه نفتی هستند و به طور کلی از عمری بیشتر ،کارکردی بهتر،راندمان بالاتر و انتقال حرارت بهتری بهره می برند به همین دلیل در بازار قیممت این روغن ها حدود سه برابر روغن های پاییه نفتی بوده که البته با توجه به قابلیت های این روغن ها خرید آنها مقرون به صرفه است.

زمان مناسب برای تعویض روغن

روغن موتوررا باید چه موقع عوض کرد ؟ این سوالی است که ذهن اکثر دارندگان خودرو را به خود مشغول می کند در جامعه ما افراد اغلب به دنبال خرید روغن موتور هایی هستند که کارکرد بالایی دارند و بعد از اینکه خودرو به حد لازم کاردی که برای روغن یاد شده است می رسد اقدام به تعویض روغن می کنند به عنوان مثال روغن ۱۷هزارتایی درون موتور خودرو ریخته می شود و بعد از طی مسافت ۱۷۰۰۰کیلومتر اقدام به تعویض روغن می کنند غافل از اینکه تعویض روغن موتور بسته به شرایطی از قبیل ترافیک ،رانندگی در شب و یاروز ،سرعت زیاد و یا کم و…دارد به همین دلیل نباید روغن ها را بر اساس مارک و یا کارکردشان انتخاب کرد و باید به فرمولاسیون یک روغن توجه کرد .

به طور کلی می توان گفت عوامل موثر در مدت زمان كاركرد و تعويض روغن موتور به شرايط كاري موتور مانند  رانندگي با سرعت بالا، رانندگي با بار بيش از حد استاندارد در جاده هايي با شيب زياد ، در جا كاركردن زياد موتور در ترافيك هاي سنگين ، رانندگي با سرعت بالا در هواي سرد قبل از گرم شدن روغن موتور ، خاموش وروشن نمودن موتور به دفعات زياد در هواي سرد و رانندگي در جاده هاي خاكي و گرد و غبار به مدت طولاني، تنظيم به موقع موتور و رفع ايرادات برقي و سوخت رساني، كيفيت روغن موتور و سوخت مصرفي، كيفيت فيلتر هاي هوا و روغن و تعويض به موقع آنها بستگی دارد به عنوان مثال استفاده از بنزین هایی براي بهسوزي به آنها سرب اضافه شده است پس از ورود به روغن موتور باعث اكسيده شدن سريعتر روغن و افت كيفيت روغن مي شود و یا استفاده از بنزين با اكتان پايين به دليل ايجاد احتراق ناقص و اضافه نمودن دوده به روغن مي شود كه اين موضوع نيز با موجب كاهش خاصيت روانكاري روغن مي شود به همین دلیل استفاده از بنزين هاي سوپر متناسب با تكنولوژي موتور ، اين مشكل را تا حدودي بر طرف مي كند.

اگر می خواهید عمر مفید موتور خودروی شما افزایش یابد باید زود به زود روغن موتور را تعویض کنید چراکه هر چقدر روغن موتور زود تر تعویض شود افزایش طول عمر قطعاتی همچون یاتاقان ها نیز بالاتر می رود در یک تست عملی ثابت شده است که با تعویض زود هنگام روغن موتور آسیب هایی که باید در طول کارکرد چند ساله متوجه قطعات موتور می شده است به پایین ترین حد خود رسیده است . در هنگام تعويض نوع روغن موتور، بهتر است بدنه خارجي موتور را شست‌و‌شو دهيد زيرا اين كار مانع از ورود آلودگي‌هاي اطراف به داخل محفظه روغن مي‌شود. البته اين نكته را نيز مدنظر داشته باشيد كه روغن را در حالت گرمي خارج نماييد زيرا روغن‌ در اين حالت رقيق‌تر است و آلودگي‌ها را به همراه خود مي‌آورد.

شناسایی روغن

برای اینکه بتوان روغن مناسبی را برای خودرو انتخاب کرد باید روغن ها راشناسایی کنیم انستيتو نفتي آمريكا APIبراي طبقه بندي روغن ها بر چسب كيفيت و فناوري ساخت آنها كد بندي خاصي ابداع نموده است . حرف اول ، معرف نوع موتور محل مصرف است حرف C براي خودروهاي ديزلي و حرف S براي براي خودروهاي بنزيني )‌و حرف دوم ، نشاندهنده سطح كيفيت روغن خواهد بود . به اين مفهوم كه حرف A پايين ترين سطح كارايي را نشان مي دهد و با بالا رفتن حروف سطح كارايي نيز افزايش خواهد يافت . مانند SG , SJ , SL , SM ,… سطوح كارايي بالاتر ، نشان از ميزان افزودني هاي بيشتر در روغن بوده و در تست ازمايشگاهي و عملكردي ، شرايط حادتري را تحمل مي كنند . افزودني هاي مختلف ، مقاومت روغن را براي شرايط سخت حرارتي و فشار زياد موتور بهينه مي كنند .

روغن هاي توصيه شده توسط شركت هاي سازنده خودرو داراي خواص لازم بوده و نبايستي افزودني هاي متفرقه موجود در بازار را به آن اضافه نمود . زيرا موجب اختلال در عملكرد و خواصي كه از باتدا در روغن وجود دارد مي شوند به همین دلیل از تركيب چند روغن با يكديگر و مصرف همزمان آنهادرموتور خودداري کنید.

طبقه بندی APIبرای روغن موتور های بنزینی به شرح زیر است SAروغن پایه،SB+SAمواد ضد خوردگی و ضد اکسیداسیون(۱۹۳۰)،SC+SBمواد ضد زنگ و ضد ساییدگی +پاکنندگی(۱۹۶۴تا۱۹۶۷)،SDدارای مواد افزودنی به مراتب بیشتری نسبت بهSCبوده (۱۹۶۷تا۱۹۷۱)و همینطور با بالارفتن حروف دوم خواص روغن بیشتر شده و استاندارد آن بالاتر می رودتا اینکه به SMرسیده که دارای خواص عالی ضد سایش ،ضد اکسیداسیون و ضد رسوب و همچنین پایین آورنده مصرف سوخت و کارایی در دماهای بسار پایین میشود.

قیمت روغن موتور ها

روغن موتور های مختلف بسته به برند و کارایی دارای قیمت های مختلفی هستند که به طور میانگین قیمت روغن های ایرانی از حدود۱۱هزار تومان شروع شده و نمونه های خارجی آن با کیفیت بالا به ۹۰هزار تومان نیز می رسند.

که البته خرید روغن های گران قیمت برای خودروهای شهری صرفه اقتصادی ندارد این در حالیست که روغن های ایرانی نیز با کیفیت های مناسبی به بازار عرضه می شوند و خرید این روغن ها نیز می تواند برای خودروهای شهری مناسب باشد.

کانال تلگرام مجله نساجی کهن

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن